Organiseren van de gemeentelijke energietransitie


Leergang

Met de klimaatafspraken in Parijs en de doorwerking ervan in het Nederlandse Klimaatakkoord staat ons land voor de immense opgave om de CO₂-uitstoot in 2050 tot een minimum te beperken. Veel gemeenten stellen zichzelf in hun coalitieakkoorden nog hogere doelen en willen al (ruim) voor 2050 klimaatneutraal zijn. Met deze stevige ambities op papier dringen zich steeds meer vragen op over wat de energietransitie precies voor gemeenten betekent en hoe zij hier invulling aan kunnen geven binnen de lokale context:

  • Welke nieuwe opgaven, taken en verantwoordelijkheden komen op gemeenten af in het kader van de energietransitie?
  • Welke instrumenten hebben zij tot hun beschikking om hier invulling aan te geven?
  • Hoe verhouden gemeenten zich tot initiatieven uit de maatschappij en wat te doen als maatschappij of individuele bewoners niet mee willen doen aan de energietransitie?
  • Wat vraagt de energietransitie in praktische zin van de eigen organisatie?

Deze vragen worden beantwoord in de leergang ‘Organiseren van de gemeentelijke energietransitie’ van de Radboud Management Academy en de Berenschot Academy. Daarmee bent u in staat binnen uw eigen gemeentelijke organisatie een relevante rol te spelen bij de ontwikkeling en implementatie van een aanpak voor de energietransitie!

Voor wie?

Duur

Investering

Locatie

Het senior- en middenmanagement binnen gemeenten 3 x 2 dagen

€ 4.995,-

Nijmegen

Programma

Module 1

De energietransitie: opgave en positie gemeente (2 dagen)

De module start met een inleiding vanuit bestuurskundig perspectief over de veranderende rol van de overheid in het kader van de energietransitie. In het licht van de terugtredende overheid is het van belang om nieuwe verhoudingen tussen burgers, ondernemers en lokale overheden vorm te geven. De energietransitie is bij uitstek een opgave die een gemeente niet in haar eentje kan oplossen. Tijdens de eerste dag maakt u kennis met alle deelnemers en verkennen we ieders leerwensen.

De tweede dag staat in het teken van de opgave van de energietransitie. U krijgt inzicht in wat de energietransitie concreet betekent en hoe het zit met de financiering en haalbaarheid ervan. Daarbij kijken we ook naar toekomstige innovaties.

Vervolgens hoort u meer over de spelregels (kaders) waarbinnen uw gemeente moet werken aan de energietransitie en met welke bekende en nog onbekende spelers u te maken krijgt. Zo krijgt u een inkijkje in de huidige en toekomstige elektriciteits- en warmtemarkt.

Module 2

Gedeeld eigenaarschap in de energietransitie: gemeente en participatie (2 dagen)

Op de eerste dag neemt u kennis van de meest recente inzichten uit de participatieve planvorming, de civil society, maatschappelijke innovatie en sociale bewegingen. Hoe stimuleer je als gemeente dat burgers participeren in de energietransitie, actief bijdragen en ook mede-eigenaarschap nemen? Welke vormen van participatie in planvorming (medezeggenschap en inspraak) en financiële participatie zijn er? U krijgt een aantal do’s en don’ts aangereikt voor dergelijke participatieve visievormingsprocessen en het omgaan met weerstand.

Op de tweede dag gaan we dieper in op de rol van de gemeente als een van de actoren in een grotere community die de energietransitie wil realiseren. Wat houdt gedeeld eigenaarschap bijvoorbeeld precies in? U krijgt inzicht in hoe u met meerdere actoren gezamenlijk een strategie kunt ontwikkelen om de doelen in de energietransitie te realiseren. En hoe u een wijkgerichte aanpak kunt vormgeven.

Module 3

De interne organisatie en het eigen team: van opgave naar programma (2 dagen)

In de laatste module leert u welke organisatorische voorwaarden nodig zijn om als gemeente door middel van diensten en producten een bijdrage te leveren aan de maatschappij. Denk aan het ontwerp van de organisatie, de kennis, vaardigheden en betrokkenheid van medewerkers en de technologie die tot hun beschikking staat. Ook besteden we aandacht aan de afstemming tussen organisatie en politiek apparaat.

Daarna gaat u zelf aan de slag met het vertalen van de opgave van de energietransitie naar passende doelen, resultaten en activiteiten voor uw eigen organisatie. Tevens kijkt u hoe u de activiteiten in de tijd kunt wegzetten en wat dit van uw organisatie vraagt in termen van capaciteit, kennis en kunde.

Voor wie?

De leergang richt zich op het senior- en middenmanagement binnen gemeenten. Deelnemers opereren op academisch denk- en werkniveau.

Aanpak

De leergang ‘Organiseren van de gemeentelijke energietransitie’ kenmerkt zich door een juiste mix van theorie en praktijk. Naast de nodige analyses en concepten krijgt u een aantal best practices aangereikt door wetenschappelijke experts en ervaringsdeskundigen uit het veld. De bijeenkomsten kennen een hoog interactief gehalte, met de nodige ruimte voor het delen van praktijkkennis. Na afronding van de leergang bent u in staat binnen de eigen gemeentelijke organisatie een relevante rol te spelen bij de ontwikkeling en implementatie van een aanpak voor de energietransitie.

Leerdoelen

Na afronding van de leergang ‘Organiseren van de gemeentelijke energietransitie’ heeft u:

  • Inzicht in wat de energietransitie voor uw gemeente betekent qua opgave, taken en verantwoordelijkheden;
  • Inzicht in de spelers (krachtenveld) en spelregels (kaders) in de energietransitie in de gemeentelijke context;
  • Handvatten voor het bewust inzetten van verschillende overheidsrollen in de energietransitie;
  • Inzicht in wat het organiseren van de energietransitie vraagt van de interne organisatie, zowel op organisatie- (doelen, resultaten en activiteiten) als teamniveau (benodigde capaciteit, kennis en kunde).

Resultaten

Na het volgen van de leergang ‘Organiseren van de gemeentelijke energietransitie’ bent u in staat de opgave van de energietransitie te duiden en te werken aan mogelijke oplossingsrichtingen voor uw eigen organisatie. Ook kent u de context en kaders waarbinnen u kunt werken aan de energietransitie en kunt u bepalen welke rol uw gemeente op zich kan nemen. Verder begrijpt u wat de energietransitie vraagt van de interne organisatie en welke competenties en vaardigheden daarvoor nodig zijn.

Groepsgrootte

12 - 24 deelnemers.

Trainers

Aan deze leergang werken zowel docenten van de Radboud Management Academy als de Berenschot Academy mee. Hierdoor bieden wij de deelnemers een combinatie van wetenschappelijke inzichten, inhoudelijke kennis van de energietransitie en inzichten uit de uitvoeringspraktijk bij overheden.

Nienke Boneschansker

Nienke Boneschansker is adviseur bij Berenschot met als expertisegebied de energietransitie en de Omgevingswet. Nienke heeft onder andere onderzoek gedaan naar de taken die vanuit het Klimaatakkoord bij gemeenten terechtkomen en hun betekenis in termen van capaciteit en middelen. Ook heeft zij door een huidige rol als regio-adviseur voor het Rijk zicht op de uitvoeringspraktijk van de energietransitie bij verschillende gemeenten. Deze kennis brengt zij tijdens de leergang in en ook vervult zij de rol als procesbegeleider.

Patrick Vermeulen

Patrick Vermeulen is hoogleraar Bedrijfskunde (Organisatieontwikkeling en Nieuwe Organisatievormen) aan de Radboud Universiteit en wetenschappelijk directeur van de Radboud Management Academy. Zijn onderzoek gaat onder andere over het verspreiden en accepteren van duurzaamheid in een gevestigde orde. Daarnaast werkt hij als organisatieadviseur voor gemeentelijke organisaties, zorginstellingen en bedrijven aan strategie- en organisatieontwikkeling.

Andere betrokkenen zijn:

Linda Carton (Universitair docent aan de Radboud Universiteit, expert op het gezamenlijk plannen en in kaart brengen van duurzame steden en 'bottom-up' burgerinitiatieven), Marieke van Genugten (Universitair docent aan de Radboud Universiteit, richt zich op verschillende wijzen waarop lokale overheden hun taken organiseren), Bram Brouwer (Managing director bij Berenschot, adviseur en procesbegeleider in strategische samenwerkingsvraagstukken in de warmteketen en de energietransitie), Bert den Ouden (Sectorleider energie bij Berenschot, inhoudelijk en beleidsmatig thought leader op het gebied van de energietransitie) en Roeland Stolk (Managing director bij Berenschot, gespecialiseerd in vraagstukken binnen het openbaar bestuur als adviseur en procesbegeleider).

Data

De leergang bestaat uit drie modules van twee dagen (inclusief overnachting bij Van der Valk Hotel Nijmegen-Lent).

  • Reeks 1: 15 en 16 april 2020
  • Reeks 2: 4 en 5 juni 2020
  • Reeks 3: 17 en 18 juni 2020

Certificaat

Na het succesvol afronden van de leergang ontvangt u een certificaat van de Radboud Management Academy en de Berenschot Academy. Voorwaarde is actieve deelname aan alle bijeenkomsten.

Uw investering

De kosten van de leergang bedragen € 4.995,- (vrijgesteld van btw). Deze kosten zijn inclusief overnachting, studiemateriaal en catering.

Omdat Berenschot ingeschreven is bij het Register Kort Beroepsonderwijs kunnen we, als organisatieadviesbureau, opleidingen btw-vrij aanbieden via de Berenschot Academy.

Aanmelden kan via het inschrijfformulier. Wilt u eerst meer informatie? Neem contact op via het contactformulier of 030 - 291 68 13.


Berenschot Academy - Leergang Organiseren van de gemeentelijke energietransitie

Trainers

Patrick Vermeulen (2)

Patrick Vermeulen 
Hoogleraar Bedrijfskunde

Nienke Boneschankser_klein

Nienke Bonenschansker
Consultant

RMa logo