Als ik mijn werkgever wijs op mijn rechten, zegt hij dat ik minder moet lullen en meer moet werken

Gepubliceerd op 24 mei 2017

'Als ik mijn werkgever wijs op mijn rechten, zegt hij dat ik minder moet lullen en meer moet werken.' Wat vinden de experts hiervan?

Accountmanager Bianca is tevreden met haar salaris, maar daarmee is alles gezegd. Zij verzorgt klantcontact bij een groothandel in de metaalsector. 'De baan is prima', aldus Bianca, ware het niet dat haar werk wordt verziekt door een werkgever die zich inflexibel opstelt en verzoeken van personeel beoordeelt op willekeur.

Zo mogen sommige collega's hun werktijden zelf indelen en thuiswerken, maar andere niet. 'Ik wil ook weleens voor de file uitrijden, of later komen als de cv-monteur komt.' En toen Bianca vroeg of zij minder uren mocht werken, zei haar leidinggevende: 'Vraag dat maar aan de baas, die vindt wel een manier om je eruit te werken.'

Bianca verdient 3.600 euro bruto per maand en krijgt een eindejaarsuitkering van een maandsalaris, 'als de werkgever het uitkomt. Targets zijn er niet.' Het bedrijf is aangesloten bij de ondernemersorganisatie Metaalunie en verplicht zich daarmee automatisch aan de CAO voor Metaalbewerkingsbedrijven. 'Maar als ik mijn werkgever wijs op mijn rechten, zegt hij dat ik minder moet lullen en meer moet werken.'

Het enige wat Bianca weerhoudt van opstappen is haar salaris, dat volgens haar hoger is dan marktconform. Maar is dat wel zo?

De prijs van niets doen

Maarten Stigter, Berenschot: 'Wie maakt de keuze? Uit jouw verhaal maak ik op dat je onder de CAO Metaal en Techniek valt. Als dat klopt, heeft de werkgever eigenlijk geen keuze: hij dient deze cao dan "gewoon" toe te passen. Niet alleen op grond van zijn lidmaatschap van de Metaalunie, maar ook doordat deze cao algemeen verbindend is verklaard. Deze cao biedt voldoende mogelijkheden om korter te gaan werken en/of je werktijden flexibeler in te delen. Op grond daarvan kun je bijvoorbeeld onder omstandigheden zelfs aanspraak maken op een vierdaagse werkweek. Een standaard fulltime werkweek is volgens deze cao overigens 38 uur (en geen 40 uur, zoals voor jou blijkbaar geldt). Jouw werkgever laat zich daar echter kennelijk niet al te veel aan gelegen liggen. Heeft hij dan toch een keuze? Of is dit uiteindelijk jouw eigen keuze?

Natuurlijk is het lastig om je werkgever aan te spreken op de cao, zeker in zo’n kleine organisatie, waarbij je te maken hebt met een directeur-eigenaar die zich misschien gedraagt alsof hij boven de wet staat. Maar welke prijs betaal je als je niets doet: willekeur? (Bepaalde werknemers mogen flexibel werken, anderen worden ‘eruit gewerkt’ als ze daarom vragen.) Zelfverzonnen "regeltjes en maniertjes" waaraan je je steeds meer ergert? Afspraken ("rechten") uit de cao die niet worden nagekomen?

En wat krijg je ervoor terug: een hoger salaris? Dat vraag ik me eerlijk gezegd af. Afgaande op jouw verhaal, vermoed ik dat jouw huidige salaris weliswaar aan de bovenkant zit van de toepasselijke cao-salarisschaal, maar niet (ver) daarboven. Ook bij een werkgever die "gewoon" de cao toepast, kun je dus naar mijn inschatting ongeveer evenveel verdienen als nu. Bij een overstap naar een andere werkgever, hoef je dus waarschijnlijk geen (of nauwelijks) salaris in te leveren, in tegenstelling tot wat je zelf blijkbaar denkt.

Je kunt natuurlijk ook de strijd aangaan met deze werkgever, maar je weet wat je dan mogelijk te wachten staat. Op je werkplezier zal zo’n arbeidsvoorwaardengevecht vermoedelijk geen positieve uitwerking hebben. Als ik jouw verhaal goed begrijp, is het risico reëel dat jouw persoonlijke arbeidsverhouding met de werkgever dan dusdanig beschadigd raakt, dat je er rekening mee moet houden dat het eind van het liedje toch is dat je zult moeten omzien naar ander werk. Hoe onrechtvaardig dat ook klinkt.

Een andere mogelijkheid is natuurlijk om toch eens de overstap te maken naar een andere werkgever. En wat weerhoudt je? Niet dat dan plotseling alles perfect is. Maar zo nu en dan bij een andere werkgever gaan werken, is over het algemeen goed voor je persoonlijke ontwikkeling, voor je werkplezier en voor je loopbaan. En in jouw geval kan het er bovendien toe leiden dat je de gewenste flexibiliteit krijgt en dat je in een omgeving komt waarbij cao-afspraken een gezonde basis vormen in de arbeidsverhoudingen.

Op landelijk niveau is er dan misschien hard over de cao onderhandeld, maar jij hoeft je er niet druk over te maken. Het idee van "collectieve arbeidsvoorwaarden" in een cao is immers nu juist dat deze niet alsnog een strijdpunt worden tussen jou en de werkgever, zodat je er niet voor "op je strepen moet gaan staan", zoals je het zelf typeert.'

Bron: Volkskrant en Intermediair
Auteur: Joris Zwetsloot