Berenschot adviseert minister over voorstel Kieswet

Gepubliceerd op 14 februari 2018

Onder de huidige Kieswet is het te moeilijk voor kiezers om te controleren of de uitslag op een juiste manier is vastgesteld. Dat was voor Kajsa Ollongren, minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK), aanleiding tot een internetconsultatie. Berenschot gaf in een reactie zijn visie op het wetsvoorstel.

Doel van het nieuwe wetsvoorstel is de vaststelling van de uitslag van een verkiezing transparanter en beter controleerbaar te maken en meer zaken digitaal te publiceren. “Berenschot staat achter de voorgestelde aanpassingen. Daarnaast zijn wij van mening dat het proces reeds in een eerder stadium voor kiezers transparant en controleerbaar kan worden gemaakt en dat de betrouwbaarheid van de openbaarmaking versterkt kan worden”, aldus managing consultant Nanning de Jong, die de brief namens Berenschot verstuurde.

In de brief geeft Berenschot een viertal aanvullingen. Ten eerste om burgers de mogelijkheid te geven al digitaal toe te zien tijdens de inname van stempassen en het opbouwen van controlegetallen in elk stembureau. Ook stelt Berenschot voor om al op het stembureau tijdens het tellen van de stemmen digitaal toezicht en digitale openbaarmaking te introduceren, en niet achteraf met de publicatie van het proces-verbaal. En waar de minister voorstelt de processen-verbaal van een gemeente tevens op de website van de gemeente te publiceren voor het geval zich een storing voordoet, is het voorstel van Berenschot om alle controlegetallen, berekeningen en processen-verbaal van alle gemeenten op meerdere plekken tegelijkertijd openbaar en (digitaal) inzichtelijk te maken. De Jong: “Dat maakt de totale openbaarmaking transparanter en robuuster tegen storingen.”

Het vierde en laatste advies betreft maatregelen die tot doel hebben te garanderen dat documenten daadwerkelijk afkomstig zijn van de burgemeester en om de website te beveiligen, zodat eenmaal geüploade documenten niet kunnen worden veranderd. “Ons voorstel is om dit uit te breiden tot alle gegevens uit het proces van de uitslagvaststelling: van geldigheid van stempassen tot controlegetallen en elektronische berekeningen. Dus dat naast de papieren bewijslast, ook digitaal en transparant herleidbaar moet zijn dat gegevens betrouwbaar en ongewijzigd zijn vastgelegd”, aldus De Jong. “Alle genoemde punten zijn haalbaar en uitvoerbaar zijn met behulp van blockchaintechnologie. Zo is het proces voor kiezers nog eerder transparant en controleerbaar te maken en kan de betrouwbaarheid van de openbaarmaking versterkt worden.”