Beladen begrippen


Vertrouwen en loyaliteit in het openbaar bestuur

Auteur(s) Hanneke Möhring, Carolien Gehrels, Peter Plug, Roel in 't Veld
Uitgave Den Haag: Van Gorcum, 2002
Uitgavedatum 1 januari 2002
ISBN 9023238702
Aantal pagina's 92
Bestelling Deze publicatie is niet meer leverbaar

Beschrijving

Beladen begrippen gaat over conflicten en schermutselingen aan de politiek-ambtelijke top van het overheidsapparaat. Politici en topambtenaren hebben een nauwe samenwerkingsrelatie, waarin het normaal is dat zich af en toe meningsverschillen of botsingen voordoen. Conflicten horen er tot op zekere hoogte dus gewoon bij. Maar soms nemen deze conflicten buitengewone proporties aan en ontwikkelen ze zich tot ware politiek-bestuurlijke rellen met nationale proporties, waarbij de persoonlijke strijd veelal breed wordt uitgemeten in de media. Wat was er gaande? Waarom liepen deze conflicten zodanig uit de hand dat ten minste een van de betrokkenen gedwongen werd de aftocht te blazen?

De auteurs zijn op zoek gegaan naar onderliggende patronen. De begrippen 'vertrouwen'; en 'loyaliteit'; staan daarbij centraal. De hoofdrolspelers in conflicten blijken vaak verschillende - meestal impliciete - betekenissen toe te kennen aan deze begrippen. Welke betekenissen zijn dat? Hoe komen deze tot stand? En: welke invloed hebben die verschillende betekenissen op het verloop van het conflict?

Het boek geeft een aantal mogelijke antwoorden op deze vragen en probeert, aan de hand van praktijkvoorbeelden, het gedrag van hoofdrolspelers tijdens politiek-ambtelijke conflicten te verklaren. Daarmee biedt het tevens een basis om dat gedrag beter te voorspellen en nodigt het uit tot reflectie.

Ter gelegenheid van de verschijning van 'Beladen begrippen' vond een forumbijeenkomst plaats in Sociëteit De Witte in Den Haag. Een goed moment om het te hebben over vertrouwen en loyaliteit in het openbaar bestuur: het kabinet-Balkenende was net gevallen, de strijd tussen de ministers Bomhoff en Heinsbroek beheerste de media. Voor een publiek van direct betrokkenen - waaronder topambtenaren en bestuurders - spraken Guusje ter Horst (burgemeester van Nijmegen), Roel Bekker (SG van Vrom), Roel in 't Veld (wetenschapper en medeauteur) en Hanneke Möhring (medeauteur) over vertrouwen en loyaliteit in het openbaar bestuur. Bestaat er eigenlijk wel vertouwen in de politiek of moeten we spreken van 'georganiseerd wantrouwen'? Mag een ambtenaar in Nieuwspoort zijn eigen mening verkondigen over een bepaald beleidsterrein of dient hij zich volledig te voegen naar de mening van zijn minister? Interessante vragen, die leidden tot een levendige discussie. De in het boek gepresenteerde denkkaders boden daarbij de houvast die nodig is om tot een genuanceerd oordeel te komen.