Actualisatie internetdomeinbeleid | Berenschot cases

“Het huidige beleid, dat dateert uit 2011, was vooral vanuit communicatie ingestoken”, zegt senior beleidsmedewerker Dirk Maats. “Het ging bijvoorbeeld in op juridische en naamgevingsaspecten rond merken en minder op IT-aspecten zoals veiligheid, toegankelijkheid en eisen vanuit de Archiefwet. Daarom was een meer integrale benadering nodig en daarmee een update van het internetdomeinbeleid.” 

Duidelijker spelregels binnen de rijksoverheid op het vlak van domeinnamen vertaalt zich uiteindelijk ook in grotere transparantie, begrijpelijkheid, toegankelijkheid en veiligheid van overheidswebsites voor burgers. “Daarmee zal het zijn weerslag hebben op de informatiedienstverlening aan de samenleving”, aldus Maats. “De hoop is dat een eenduidiger beleid ook een bijdrage levert aan het tegengaan van wildgroei in overheidswebsites buiten afspraken en gewenste kanalen om en daarmee aan de kwaliteit. Hoe duidelijker de spelregels, hoe veiliger en toegankelijker de websites.”

In maart 2024 hield BZK een marktuitvraag met als opdracht taken, rollen en bevoegdheden rond internetdomeinbeheer inzichtelijk te maken, en op basis van onderzoek en gesprekken met stakeholders te bekijken aan welke eisen internetdomeinnamen moeten voldoen, met name aan de IT-kant, bij het aanmaken, beheren en uitfaseren van domeinen. De opdracht werd uiteindelijk gegund aan Berenschot. “Ze kwamen met een goed voorstel hoe een geactualiseerd beleid eruit zou kunnen zien en hadden aantoonbaar de juiste expertise aan boord”, stelt Maats. “Ze beschikten bijvoorbeeld over ervaring met overheid-IT en met webportfolio’s. Als je de taal spreekt van IT’ers kun je sneller het goede gesprek voeren en de juiste dingen boven water halen.”

Voor de beoogde actualisatie van de algemene beleidsregels rond internetdomeinbeleid maakte Berenschot een uitgebreide ronde langs de velden. “Ze hebben met allerlei stakeholders binnen de rijksoverheid gesproken over de praktische aspecten: waar lopen betrokkenen tegenaan, wat staat er nog niet in het beleid en kan er wel in?”, schetst Maats “Daar kwam een interessant en gedragen plaatje uit naar voren, waar we op voort hebben kunnen bouwen.”

Bijkomend voordeel is dat die gesprekkenronde medewerkers bewust maakt hoe belangrijk het is om vanuit een meer integrale blik over domeinnamen en websites na te denken. “Het breed insteken van de vernieuwingsslag heeft het traject verder geholpen. Dat is mede te danken aan het feit dat Berenschot steeds heel transparant communiceerde over de voortgang, afspraken nakwam en steeds duidelijk terugkoppelde wat ze hadden opgehaald en daar feedback op vroegen”, zegt Maats. “Die zorgvuldige aanpak schepte vertrouwen en leidde tevens tot draagvlak bij de stakeholders, belangrijk om hen mee te krijgen in nut en noodzaak van de beoogde beleidsaanpassing.”

Het eindrapport van Berenschot, opgeleverd in september 2024, heeft volgens Maats een belangrijk verschil gemaakt in de actualisatie van het beleid en de totstandkoming van het uiteindelijke beleid zoals het er nu uitziet. “Hun bijdrage heeft enorm geholpen in de gedachtevorming en ook in de afbakening hoe breed je het beleid moet trekken en waar je het nu precies met elkaar over hebt”, zegt hij. “Ook de samenwerking was prettig: zakelijk, maar ook heel toegankelijk en informeel.” 

Na afstemming binnen de rijksoverheid en verdere structurering heeft de Interdepartementale Commissie Bedrijfsvoering Rijksdienst (ICBR) in februari dit jaar het nieuwe beleid vastgesteld en gepubliceerd op de site Digitale Overheid. Komend jaar gaat Maats nadenken over een mogelijke vervolgstap. “Een terechte observatie van Berenschot is dat het goed is om het beleid regelmatig tegen het licht te houden. Dan voorkom je dat je tien jaar verder bent voor je er weer een slag op maakt. Dat advies neem ik graag ter harte.”