Voor het uitvoeren van hun taken werken waterschappen steeds vaker samen met andere overheden en organisaties. Berenschot onderzocht voor Waterschap Limburg in hoeverre deze bestuurlijke samenwerkingen effectief en efficiënt verlopen, en waar verbetering mogelijk is.
Complexe materie
Steeds vaker is bij maatschappelijke opgaven sprake van een gezamenlijke verantwoordelijkheid van Rijk, provincie, gemeenten, belangenorganisaties en waterschap. Die samenwerking wordt op allerlei manieren georganiseerd, variërend van gemeenschappelijke regelingen tot convenanten. Dergelijke bestuurlijke samenwerkingen zijn soms complex en raken direct aan kerntaken als waterveiligheid, schoon water en het beheren van waterkeringen. De rekenkamer van Waterschap Limburg wilde graag inzicht in hoe het algemeen bestuur informatie krijgt, stuurt en controleert bij dergelijke samenwerkingen.
Informatievoorziening nog te beperkt
Uit het onderzoek blijkt dat het algemeen bestuur regelmatig informatie mist om goed te kunnen sturen en controleren. Voor een volledig beeld zijn bijvoorbeeld betrouwbare gegevens over juridische vorm, financieel belang en betrokken partners essentieel. Het bestuurlijk informatiesysteem vormt hiervoor een belangrijke basis, maar kan nog verbeterd worden.
Continu sturen
Daarnaast is er in veel gevallen wel aandacht voor samenwerking op het besluitvormingsmoment, maar onvoldoende gedurende de opvolging. Het algemeen bestuur heeft daarom concrete instrumenten nodig om in de uitvoeringsfase invloed te houden op effectiviteit en risico’s tijdig te signaleren.
Bewuste strategische afweging
Belangrijkste conclusie uit het onderzoek is dat het algemeen bestuur actiever[WS1.1] kan sturen door scherpere keuzes vooraf, duidelijke informatie tijdens de samenwerking en actief toezicht op voortgang en risico’s. Hiertoe is het van belang dat het algemeen bestuur vooraf goed de eigen rol bepaalt en hoe deze past bij de kerntaken van het waterschap. Het aangaan van een samenwerking moet altijd gebaseerd zijn op duidelijke opgaven en een weloverwogen besluit.